Goed, ik verlos jullie uit je lijden. Dit is de ruïne van Batenburg! Wat? Nee, ik ook niet, nee, ik had er ook nog nooit van gehoord, eerlijk gezegd. Maar het is een echte en heuse kasteel ruïne in het plaatsje Batenburg, dat aan de Maas ligt.Ik 'ontdekte' het dorpje tijdens een fietstochtje in onze laatste vakantie in het Land van Maas en Waal. Het dorpje, nee Batenburg is een stad eigenlijk en een van de oudste steden van Gelderland, bestaat al heel veel eeuwen. In ieder geval werd rond het jaar 530!, ja da's ver terug, hier een slot gevestigd op de ruïnes van een ouwe Romeinse tempel. Uit dat slot ontstond later het kasteel. Batenburg kreeg rond het jaar 1000, geloof het of niet, al stadsrechten. Maar de eerste keer dat dat op papier, nu ja, het zal wel op perkament zijn geweest, genoemd werd was halverwege de 14e eeuw.Er wonen slechts 600 mensen of zo, in dit stadje. (Het stadje had zelfs ooit eigen munten!)
Het is een schitterend plaatsje. Mooi gelegen aan de Maasdijk, met een haventje en een veerverbinding, iets van de dijk af. De tijd heeft hier stilgestaan. lijkt het. Het hoofdstraatje is smal en is een klinkersstraatje. Aan beide zijden staan fraaie, vaak wit gepleisterde woningen, sommige daarvan van die echte stadswoningen, zoals je in Mokum of Utrecht ook ziet. Maar, als je het dorpje even doorgaat, zie je een klein kerkje. Dat kleine kerkje was ooit veel groter, maar moest, het was in de tachtig jarige oorlog, grotendeels gesloopt worden.
Ik parkeer mijn fiets en sta even te kijken naar het aparte kerkje, dat inderdaad geamputeerd lijkt en dan wordt ik aangesproken door een oudere mevrouw die in haar voortuintje het gras aan het maaien is.
'Jao, menier, da's een fraaie kerkje niet? Ik kerk daar al sinds mijn eerste concilie. Ik ben nu zeuvenennegentig, dus ik ken het wel, ondertussen. Maore, ik gaon niet naar dieje nieuwe kerk, zie, diejen pastoor, man, das een communist, weete! Die is voor homoswelen en fietlessen en zodoende!'
Ik lachte natuurlijk, ik begreep dat de oudere dame het niet zo had op homoseksuelen en lesbiennes, ik las nog eens een tekst die Prins Maurits, de stadhouder, als grote boosdoener van de afbraak van de oude kerk aan de kaak stelde, reed nog even naar de 'nieuwe kerk', een groot en Neo Gotisch ding en verliet Batenburg.
Dacht ik. Maar, in de bocht van de rivier 'stond ik opeens stil', hoewel dat moeilijk gaat op de fiets. Maar wat ik opeens zag, dat overtrof al mijn ervaringen. Man, wat is dit? Een enorme ruïne lag opeens voor me. Een echte, heuse en complete (hoewel dat woord nu enorm in tegenstelling is met het woord ruïne, maar je bedoelt wat ik begrijp, toch?) bouwval van wat ooit eens een enorm groot kasteel met gracht, poortgebouwen, ophaalbrug enzovoort moest zijn geweest. In de 'hohouwwers' natuurlijk en meteen het paadje naar het voormalige kasteel ingelopen. De bekende informatieborden, die hier gelukkig wel staan, gaven een schat aan informatie. Ja, dat begrijp ik ook, daar zijn ze voor, nee, ik heb hem ook door.
Feiten: Het kasteel is ooit gesticht door de Heren van Batenburg, later werden dat de Vorsten van Bentheim-Steinfurth, nee, ik ook niet, nee, nooit van gehoord, en ook de Bronckhorstjes hebben een rol gespeeld in de geschiedenis van stad en kasteel. In de opmars van de Franse troepen naar de Hollandse waterlinie, rond 1795, (Pichegru, weet je wel?) werd het kasteel helemaal in de puinpoeier geschoten en nooit meer herbouwd. De vereniging 'Gelderse kastelen' kreeg het overblijfsel onder haar beheer en heeft het, zo goed en kwaad het ging, voor verdere ondergang behoedt.
Later kwam ik door Hernen. Ook zo'n onbekend plaatsje en ik naderde het kasteel dat hier staat. Dat kasteeltje is ook al onder beheer van de voorgenoemde stichting en ik las weer, en dat zonder leesbril, de informatie. Dat kasteeltje is ook al weer eeuwen oud, maar is eigenlijk alleen bekend van de serie 'Floris'! Ik zie, dat kan niet, maar ik vermoed jullie appelige blikken. Floris? Ja, een Tv serie uit mijn jeugd (nee, hoor, in de jaren zestig van de vorige eeuw en niet in de jaren dertig, grapjas!) met Rutger Hauer in de hoofdrol van een jonge ridder. Een bekende kreet uit die serie was: 'Te paard, te paard, we zijn verraden!'
Ik reed op donderdag dan eindelijk vanaf Mook, de 'Zevenheuvelenweg'. Het was mijn eerste klimervaring na 'De Berg'. Die heuvels daar zijn veredelde Amerongse bergen en zo. Toen ik op het zesde of zevende klimmetje boven kwam, wel met een iets hogere hartslag dan op het vlakke en wel met een tandje kleiner achter geschakeld, bedacht ik hoe relatief alles is. Twee jaar terug was ik bang voor die Utrechtse klimmetjes. Nu moest ik even achter me kijken of het wel echt omhoog ging. 'De Berg' weet je wel!
Die donderdagavond moest Esmée mee. Ik moest foto's hebben van de ruïne. Ze maakte ze met veel plezier en was net zo onder de indruk als ik.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten